Aktör, erkek sinema oyuncusu anlamına gelen tiyatro, sinema terimi. Artist ise güzel sanatlardan birini uğraş edinen kimse demek. Resim, heykel, şan, müzik ile uğraşan kişilere de artist deniyor. Sinemanın büyüsünden olsa gerek sinema oyuncusuna artist denmesi daha yaygın bir kullanım.
Bu iki sözcüğün günlük hayatta değişik kullanımlarına da rastlıyoruz. Mesela abartılı ve yapmacık davranışlara sahip kişilere artist deniyor. “Artistlik yapma” ifadesi yararı olmayan, gösteriş yapmaya çalışan insanlara dönük bir uyarı niteliğindedir.
Aktör sözcüğü, Fransızcada mecazen “kendini olduğundan başka türlü gösterebilen, gösteren kimse anlamında da kullanılıyor. Bir oyuncunun sahnede kılıktan kılığa, kişilikten kişiliğe girdiğini düşünürsek doğru bir anlam diyebiliriz.
Günümüzde aktör sözcüğü, bir konuda etkin olan kimse anlamında kullanılıyor sıkça. “Küresel aktör, piyasa aktörleri, siyasal aktör, politikanın aktörü…” kullanımlarına haberlerde, makalelerde bolca yer veriliyor.
Ülkemizde etki, iktidar olmaya endeksli. Doğruların neredeyse hiç kıymeti yok. Eleştiri popülerleşecekse yasak, çok az kişinin ilgisine sunulacak ve marjinal olarak yaftalanacaksa, kuytuda kalacaksa serbest.
İmaj makerlar, makyözler, sahne tasarımcıları, renk seçiciler, ışıkçılar pek revaçta. İktidar tasarımcıları yatırımlarının güvenliği için bu meslek erbaplarına ciddi paralar ödüyor.
Her türlü örtbas ediciliğe rağmen bir toplumun aktör ile artisti ayırt edebilmesi yaşamsal bir öneme sahip. Burada da makyaj silicilere yani gerçek gazetecilere çok iş düşüyor.